EYT son dakika formülü açıklandı! 2022 EYT ne zaman çıkacak ve kimleri kapsayacak?

EYT son dakika gelişmeleri, prim ödemeleri ve sigortalılık vaktini dolduran fakat yaş koşulu nedeniyle emekli olamayan milyonlarca vatandaş tarafından araştırılıyor. 3600 ek gösterge çalışmalarının tamamlanmasının ardından EYT düzenlemesi Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı'nın gündeminde yer alıyor. Emeklilikte Yaşa Takılanlar yasası için masada 5 formülün olduğu bilinirken Bakan Bilgin'den son dakika açıklaması geldi. İşte, 2022 EYT son durum hakkında merak edilenler...

featured
service
Paylaş

Bu Yazıyı Paylaş

veya linki kopyala

Memurların heyecanlı beklediği 3600 ek gösterge çalışmalarının tamamlanmasının ardından sözleşmelei memurlar meselesi ve EYT düzenleemisi gündeme geldi. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı’nın öncelilkli gündemi arasında bulunan EYT ile ilgili son dakika gelişmeleri yaşanıyor. Bakan Bilgin açıklamasında Çalışma Grubu kurulduğunun müjdesini verdi.

BAKAN BİLGİN’DEN SON DAKİKA EYT AÇIKLAMASI!

Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Bilgin’in, Emeklilikte Yaşa Takılanlar ile ilgili açıklaması şu şekilde;

“Bir sayı ve içerik veremem ama çok sayıda formül var. Alternatifler var. Bu alternatifler üzerinden çalışmalarımızı yapacağız. İşin bir mali boyutu var. Çalışmamız bir noktaya geldiğinde Hazine ve Maliye Bakanlığı da çalışmamıza katılacak. Onların da bu formüller üzerinde hesaplamalar yapmasını bekleyeceğiz. O formüllerin her birinin ayrı maliyet hesabı yapıldığında Cumhurbaşkanımıza sunacağız. Kararı Cumhurbaşkanımız verecek.”

EYT’LİLER NE ZAMAN EMEKLİ OLABİLECEK?

“Çalışmayı tamamlayıp sendikaların da taleplerini alacağız” diyen Bakan Bilgin, “Yıl sonuna kadar Meclis’e sunamazsak, en geç Ocak ayında bu düzenlemeyi Meclis’e sunacağız” ifadelerini kullandı.

2022 EYT ÇALIŞMASI KİMLERİ KAPSAYACAK?

EYT düzenlemesi, 9 Eylül 1999 yılından önce prim ve sigortalılık süresini tamalayan ancak yaş şartını bekleyenleri ilgilendiriyor.  Düzenleme prim ve yılından herhangi birisini tamamlamayanları da kapsıyor.

EMEKLİLİKTE YAŞA TAKILANLAR ŞARTLARI NELER?

8 Eylül 1999 tarihinden önceki koşulları yerine getiren herkese emeklilik hakkı sağlanırsa, prim günü ve sigortalılık süresi kriterini yerine getirenler yaşa bakılmaksızın emekli olabilir.

8 Eylül 1999 tarihinden önce SSK’lı kadınlar 20; erkekler 25 yıl sigortalılık ve 5000 gün prim veya kadın ise 50, erkek ise 55 yaşını doldurmuş olması ve en az 5000 prim günü koşulunu yerine getirerek emekli olabiliyordu.

BAĞ-KUR’da kadın ise 20 tam yıl, erkek ise 25 tam yıl prim ödemesi ya da kadın ise 50, erkek ise 55 yaşında olması ve 15 tam yıl prim ödenerek emekliliğe hak kazanılıyordu.

EYT İÇİN MASADAKİ FORMÜLLER!

EYT düzenlemesi ile yaş ve prim koşullarını karşılayan kişilerin emeklilik yolunun açılması bekleniyor. İşte, emeklilikte Yaşa Takılanlar için gündemdeki kademeli formüller

Birinci formül: 3600 günü dolduran kadın 50, erkek 55 yaşında emekli olabilir. Bu formülde 9 Eylül 1999 öncesinde sigortalı olanlar 3600 günü doldurmaları halinde kadınlar için 50 erkeler için 55 yaşında emekli olabilecekleri bir seçenek göze çarpıyor.

İkinci formül: Kadınlarda 7 bin 200, erkeklerde 9 bin günü dolduran emekli olabilir. Burada yine 1999 öncesindeki Emeklilik şartları göz önüne alınacak. Kadınların 7200 prim günün erkelerin ise 9 bini prim gününü doldurarak emekli olabilmeleri öngörülüyor. Bu formülde yaş şartına bakılmayacak. 1999 öncesindeki emeklilik şartları gibi yaşa bakılmadan prim günü doldurularak emekli olunabilecek.

Üçüncü formül: Emekliliğe kalan süre için her yıl belli oranda kesinti ile emekli olunabilir. Bu maddede önemli bir detay bulunuyor. Bu artı çalışanın kabul etmesi gerekiyor. Kalan yılları için maaşından bir kesinti oranı belirlenecek. Ve bu sabit kesinti oranının da devlet tarafından belirlenmesi gerekiyor. Bu oranın önceden belirlenmesi ve çalışanın bunu kabul etmesi gerekiyor.

Dördüncü formül: Kanundaki yaşa kadar maaş kesintisi ile emekli olunabilir. Kişinin kabul etmesi halinde kanundaki yaşa kadar maaş kesintisi ile emekli olunabilecek. Kanundaki yaşı karşıladığı zaman maaşındaki kesinti sona ererek kişi hak ettiği emekli maaşını alacak.

Beşinci formül: 5 bin ile 9 bin 750 prim günün dolduran emekli olabilir. 9 Eylül 1999 öncesinde işe girenler için ilk sigortalı oldukları tarihe göre 5 bin ile 5975 prim günü dolduranlar yaş dikkate alınmadan emekli olabilecek. Elde olan 5 seçeneğin de çok farklı sonuçları var. Bütün bu sonuçlar alışıyor. Henüz EYT için net bir karar verilmiş değil.

PRİMLERİN YETMEMESİ DURUMUNDA NE OLACAK?

Primlerinde eksik olanlar için iki seçenek üzerinde duruluyor. Birincisi, primi eksik olanların primlerini tamamladıktan sonra emeklilik hakkı kazanmalarıyken ikincisi ise primleri borçlanma yöntemi ile tamamlamaları olacak.

BORÇLANMA İMKANI SAĞLANIR MI?

9 Eylül 1999 tarihi ve sonrasında sigortalı olan askerlik borçlanması ile işe giriş yapanlar EYT’li sayılma talebinde bulunuyor. Staj sigortasının işe girişte başlangıç olarak kabul edilip edilmeyeceği merak konusu olurken bu sürelere borçlanma imkanı verilmesi talep ediliyor.

Bu bağlamda 9 Eylül 199 tarihi öncesinde stajını yapmış fakat çalışmaya daha sonra başlamış olanlar EYT kapsamına girebilecek.

4 ekim 2000 tarihi öncesinde vergi ve oda kaydı bulunan ve Bağ-;Kur kaydı olmayan esnafların da geriye dönük borçlanma talebi bulunuyor.

EYT’DE YAŞ ŞARTI AŞAĞI ÇEKİLİR Mİ?

Sigortalı gün sayısını dolduran ve yaşı bekleyenler için bekleme süresinin 2-3 yıla düşürülmesi formülleri seçenekler arasında yer alırken yaş sınırı konulması da gündemde yer alıyor. Daha önce konuyla ilgili 50 yaş formülü gündemde yer alırken bu formülün uygulanması halinde 9 Eylül 199 tarihi öncesinde sigortalı olan, yıl şartını ve prim ödemelerini tamamlayanlar 50 yaşını geçtiktan sonra emekli olabilecekler.

5 SORUDA EYT SORUNU!

Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı, 8 Eylül 1999’dan önce sigortalı olanların emekliliği hak etme koşullarının değiştirilmesiyle ortaya çıkan emeklilikte yaşa takılanlar (EYT) konusunu gündemine aldı. Sorunun çözümü için farklı formülleri masaya yatıran Bakanlığın, yıl sonuna doğru çalışmasını tamamlaması bekleniyor. İşte, AA’dan Özcan Yıldırım’ın haberi…

1- EYT SORUNU NASIL ORTAYA ÇIKTI VE DAHA ÖNCE EMEKLİLİLK ŞARTLARI NASILDI?

1999 yılında yürürlükte olan 506 Sayılı Sosyal Sigortalar Kanununa 4447 sayılı Kanunla eklenen geçici 81’inci maddenin (B) bendi ile 8 Eylül 1999’dan önce sigortalı olanların emekliliği hak etme koşulları değiştirildi. Bu tarihten sonra emekliliğe hak kazanmak için sigortalılık süresi ve prim gün sayısının yanında, yaş koşulu da aranmaya başlandı.

Değişiklikten önce, emekliliğe hak kazanabilmek için sigortalılık süresi ve prim gün sayısındaki koşulların karşılanması yetiyordu. Değişiklik öncesinde kadınlarda 20, erkeklerde ise 25 yıl sigortalılık süresi ve 5000 gün koşulunu yerine getirenler emekli olabiliyordu.

2- 1999’DAKİ DEĞİŞİKLİK EMEKLİLİK KOŞULLARINI NASIL ETKİLEDİ?

1 Temmuz 1994’te ilk kez sigortalı olarak çalışmaya başlayan 1 Ocak 1972 doğumlu erkek işçi, çalışmaya başladığı dönemde yürürlükteki 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanununa göre 25 yıl sigortalılık süresini ve 5000 prim gününü tamamladığında emekli olabiliyordu. Yani bu işçi 25 yıllık sigortalılık süresini tamamladığı 1 Temmuz 2019’da 5000 prim günü varsa yaş koşulu aranmadığı için 47 yaşında emekli olabilecekti.

1999’daki değişikliğin ardından aynı işçi, çalışmaya ilk defa 1 Temmuz 1994’te başladığı için 25 yıl sigortalılık süresi, 55 yaş ve 5750 gün prim ödeme koşulunu yerine getirdiğinde emekli olabilme hakkı kazanabilir duruma geldi. Yani kanun değişikliği ile bu işçinin emekliliği 8 yıl ötelendiği gibi 750 gün de fazladan prim ödemesi istendi.

3- MEVCUT KOŞULLARDA NASIL EMEKLİ OLUNUYOR?

1 Ekim 2008’de yürürlüğe giren 5510 sayılı Sosyal Sigortaları ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu ile emeklilik yaşı kademeli olarak yükseltilirken, prim ödeme gün sayısı işçilerde (SSK) 7200, esnaf ve çiftçilerde (Bağ-Kur) ise 9000’e çıkartıldı. Kanun yürürlüğe girdiğinde kadınlarda 58, erkeklerde 60 olan emeklilik yaşı kademeli olarak yükselmekte ve 2048 yılında kadın ve erkek sigortalı ayrımı yapılmadan 65 yaşa yükselecek.

 

Örneğin ilk defa çalışmaya Ağustos 2022’de başlayacak bir kişi, hiç ara vermeden 7200 gün çalışması halinde prim koşulunu Ağustos 2042’de yerine getirecek. Ağustos 2042’de prim koşulunu yerine getiren erkek sigortalı 64 yaşında, kadın sigortalı ise 62 yaşında emekli olacak.

4- EYT’LİLER NE İSTİYORR, SORUN YAŞAYAN KAÇ KİŞİ?

Emeklilikte yaşa takılanlar, emeklilik koşullarında 1999’da yapılan değişikliğin geçmişe dönük uygulanmasına son verilmesini, yaş şartı aranmadan, sigortalılık süresi ve prim günü koşullarını sağlayıp emekli olmayı talep ediyor.

Nisan 2022 itibarıyla Sosyal Güvenlik Kurumu’na (SGK) kayıtlı 4/a (SSK) kapsamında 16 milyon 406 bin, 4/b (Bağ-Kur) kapsamında 3 milyon 32 bin sigortalı bulunuyor.

Tahminlere göre, 4/a ve 4/b olmak üzere toplam 19 milyon 726 bin sigortalıdan yaklaşık 5-6 milyonu EYT sorunu yaşıyor.

5- EYT KONUSUNDA HÜKÜMETİN TAVRI NE, OLASI ÇÖZÜM ÖNERİLERİ NELER?

Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Bilgin, EYT’lilerin durumuyla ilgili ilk olarak 4 Temmuz’da “Türkiye’nin her sorunu çözülmesi gereken dosya olarak önümüzde duruyor. Bu, önümüzdeki dosyalardan, çözülecek şeylerden biri.” açıklamasını yapmıştı.

Bakan Bilgin’in bu ifadeleri EYT’lileri umutlandırırken, kamuoyu EYT sorunuyla ilgili somut adımlar beklemeye başladı. Sonraki süreçte, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı bünyesinde, EYT’lilerin durumuyla ilgili çalışma grubu oluşturuldu.

 

Kamuoyunda, 8 Eylül 1999’dan önce sigortalı olanlarda istenen yaş koşulunun kademeli olarak düşürülmesi, aylıklarda belirli oranda kesinti yapılarak emeklilik tarihinin öne çekilmesi, erkeklerde 9000, kadınlarda 7200 prim gün sayısını yerine getirenlerde yaş koşulunun aranmaması gibi senaryolar konuşuluyor.

Bu konudaki düzenlemenin yıl sonunda netleşmesi, 2023 yılının ilk ayları itibarıyla yasalaşması bekleniyor.

EYT son dakika formülü açıklandı! 2022 EYT ne zaman çıkacak ve kimleri kapsayacak?

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Giriş Yap

Giriş Yap

Gazete Kolektif ayrıcalıklarından yararlanmak için hemen giriş yapın veya hesap oluşturun, üstelik tamamen ücretsiz!